Ne güzeldin. Orada, ilk oturduğumuz yerde, bana baktığın pek çok zaman beni yerdeki parkelere bakarken yakalıyordun ya zaman zaman. Ben o anların hiçbirinde parkelere bakmıyordum da, öyle zannet istiyordum. Yoksa karşımda sen otururken sikeyim parkesini! Parke değildi mevzu, mevzu sana mevzunun parke olduğunu zannettirmekti. Bunu gerektiriyordu çünkü takıntılı bir ruh hastası olmak!
Biraz evvel ağlamış kadın yüzünde ittifak etmiştik Tarık abimle beraber. Bir yüz ancak bu kadar güzel anlatılabilirdi çünkü. Ne zamana kadar? Yüz yüze gelene kadar. Sonrası komple mahçubiyet!
Bozulur muyum ben sana? Hayatta bozulmam ben sana. Ama daha çok bakarım parkelere. Aslında bakmam da, bakıyormuş gibi yaparım, sen de bozulma.. Yoksa nasıl kurulur dengeler?..
Her şeyden hevesimi aldım dediğim zamanlarımda hiç bilmediğim heveslere meylettim hattı zatında. Ayıplama da beni, mümkünse anla, mümkün değilse salla!
Soğudu gibi oldu havalar. Dikkat et kendine! Artistlik yapma, yürürken önünü kapa. Ve korkup gidersem bir gün. Sakın kızma. Kızma çünkü;
Çok durmam ben, duramam
bütün gece çorbacıları bilir
o yüzden
istasyon civarındadır hep
kiraladığım bütün evler
kalmak alışkanlık biraz
marifet biraz
biraz cesaret
bense ne alışığım
ne mahir
ne cesur
dönüp dolaşıp başladığım yere
döneceğimi bilsem de
kanadıkça giderim
kanattıkça giderim
devirdiğim otuz küsür yaş
başka bir şey de değil de
bunda usta etti işte
gitmeyi iyi bilirim
ister korkaklık de buna
ister yavşaklık
cevap bile veremem
giderim
Giderim ben
öyle öğrendim babamdan
beş çocuğun yükünden ve
annemin dırdırlarından
kaçıp kaçıp sığındığı
kahvehanenin eşiğinde
her boynumu büküp
"baba eve gidelim" dediğimde
ve
"sen git! gelirim ben!" lafını
her duyduğumda
içimden hep şey derdim
bir yere gitmeliyim
eve değil ama
nereye?
o zamanlar küçüktüm
hep eve dönerdim mecbur
sonra işte unuttum artık
ev
nere?
Velhasıl
ben giderim
gitme derdiyle büyüdüm
o yüzden gülüm
anlayamasan da
üzülme
elshen novruzov etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
elshen novruzov etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
12 Eylül 2016 Pazartesi
22 Nisan 2016 Cuma
Gidelim buradan... Göğsünü sıkan, içini daraltan o laneti geride bırakıp gidelim. Burada yağmur bile güzel yağmıyor artık. Yağmuru güzel yağan bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... Burası bizim değil. Nasıl başederiz bu kadar saçmalıkla? Her şeye sıfırdan başlanabilecek bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... İlaçlarını yanına alma. Kitaplarımı almayayım ben de. Biraz da onlar çıldırtmıyor mu bizi? Havası ilaç, denizi kitap bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... Bıktım tepemizde sallanan manasız sorulardan. Soru sorma artık bana. Soru sormayayım sana. Her türlü sorunun tedavülden kalktığı bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan. Burada insanlar kötü. Hep bir şeyler anlatmamızı bekliyorlar, hep bir şeyler anlatmamızı isteyecekler, bitmeyecek bu hiç bitmeyecek. Kimseye bir şey anlatmak zorunda kalmayacağımız bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... Bak uyuyamıyorum yine. Senin de uykuların defolu, bölük pörçük. Huzur içinde uyuyabileceğimiz bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan. Ya sen bana gel ya da ben geleyim sana. Sonra gidelim. Hadi...
Gidelim buradan... Burası bizim değil. Nasıl başederiz bu kadar saçmalıkla? Her şeye sıfırdan başlanabilecek bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... İlaçlarını yanına alma. Kitaplarımı almayayım ben de. Biraz da onlar çıldırtmıyor mu bizi? Havası ilaç, denizi kitap bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... Bıktım tepemizde sallanan manasız sorulardan. Soru sorma artık bana. Soru sormayayım sana. Her türlü sorunun tedavülden kalktığı bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan. Burada insanlar kötü. Hep bir şeyler anlatmamızı bekliyorlar, hep bir şeyler anlatmamızı isteyecekler, bitmeyecek bu hiç bitmeyecek. Kimseye bir şey anlatmak zorunda kalmayacağımız bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan... Bak uyuyamıyorum yine. Senin de uykuların defolu, bölük pörçük. Huzur içinde uyuyabileceğimiz bir yerlere gidelim.
Gidelim buradan. Ya sen bana gel ya da ben geleyim sana. Sonra gidelim. Hadi...
8 Kasım 2014 Cumartesi
Dostluk Filmleri: Hep Yanımda Kal!
“Birbirlerine karşı sevgi ve anlayış gösteren kimselerden her biri.” diye tanımlıyor arkadaş sözcüğünü TDK. Gerçekten de tarifi oldukça basit ama derinliği ve sıcaklığı kolay kolay anlatılacak gibi değil. Geceyi geceye ekleyerek onunla dertleşebilmek, yanında o varken utanmadan ağlayabilmek ya da en zor anında yanıbaşında onun durduğunu görmek büyülü bir his. Ne TDK’nın, ne de başka bir sözlüğün tanımlayabileceği türden bir şey değil yani. Bununla birlikte sinema da bir başka çeşit dost, vefakâr bir yoldaş, insanın her hâlini anlayan ve anlatan bir sırdaş değil mi? Peki ya bu dostun yıllardır bize hikâye ettiği dostluklar? Arkadaşlığın türlü türlü hâllerini yansıtan, beni etkileyen, zihnimde yer eden filmlerden oturup mütevazı bir derleme yaptım ve ne yazık ki çoğu filmi liste dışı bırakmak zorunda kaldım. Dolayısıyla gözlerinizin arayacağı ve göremeyeceği filmler için özrümü kabul edin. Ama bu listede Tom Waits var, Coen Kardeşler var, ölümsüz Philip Seymour Hoffman var. Bu kişisel listeden memnun kalacağınızı umuyorum.
1. 3 Arkadaş (1958, Yön: Memduh Ün)
1. 3 Arkadaş (1958, Yön: Memduh Ün)
2. 4 Luni, 3 saptamani si 2 zile (4 months, 3 weeks, 2 days – 2007, Yön: Christian Mingui)
3. 25th Hour (2002, Yön: Spike Lee)
4. 44 Inch Chest (2009, Yön: Malcolm Venville)
5. Au Revoir Les Enfants (1987, Yön: Louis Malle)
6. Cidade de Deus (City of God – 2002, Yön: Fernando Mierelles, Katia Lund)
7. Down by Law (1986, Yön: Jim Jarmusch)
8. Hababam Sınıfı (1974-75-76-77-78-81, Yön: Ertem Eğilmez, Kartal Tibet)
9. Heavenly Creatures (1994, Yön: Peter Jackson)
10. Jules et Jim (1962, Yön: Francois Truffaut)
11. Midnight Cowboy (1969, Yön: John Schlesinger)
12. Resolution (2012, Yön: Justin Benson, Aaron Moorhead)
13. Sen to Chihiro no kamikakushi (Spirited Away – 2001, Yön: Hayao Miyazaki)
14. The Big Lebowski (1998, Yön: Coen Kardeşler)
15. The Master (2012, Yön: Paul Thomas Anderson)
2 Kasım 2014 Pazar
Gençlik Filmleri
Bütün duyguları sonuna kadar yaşadığımız, özdeşlik kurmaya en meraklı olduğumuz zamanlar, gençlik zamanları. Hâl böyle olunca, insana dair ne varsa tanıklığını eden sinemanın da hayli yakından ilgilendiği bir dönem. Bir kere elden kaçtığı hissi sardı mı bünyeyi, yanıp tutuştuğumuz bu dönemin koltuğumuzu dürten enerjisinden, saç bırakmayan inatçılığından, gururlandıran aykırılığından, ağlatan romantikliğinden ve yola gelmez bağımlılığından yola çıkan birçok film bulunuyor. Bu hayli hareketli, merak uyandıran ve neredeyse hepsinde kışkırtan film deryasından derlediğimiz, hem çocukluğun hem de henüz hiç tadılmamış olan yaşlılığın tatlarını barındıran 10 gençlik filmi…
1) Dünyaca ünlü İsveçli yönetmen Ingmar Bergman’ın sinema yolculuğundaki en önemli duraklardan biri olanSummer With Monika, gençliğin başına buyruk, özgürlük haykıran tavrının, aşkın tozpembe siluetinin arkasına gizlenmiş olan yetişkinliğin gerçekleriyle savaşını konu ediniyor. Başrollerini Harriet Andersson ile Lars Ekborg’un paylaştığı filmde, Monika ve Hary arasında kısa sürede alevlenen aşkın zamanla sorumluluklarca kuşatılması, güzel sözlerin, tatlı sevmelerin yerini ok gibi saplanan ve hayli acıtan gerçeklerin almasıyla gençliğin erken tükenişi resmediliyor. Sönen tutkular, kendini öfkeye teslim eden heyecanlar, şimdi hayli uzakta kalan o gençlik heyecanı, hayatın içinden, naif ama epey derinden etkileyen bir tarzda anlatılıyor.
Summer With Monika (Ingmar Bergman, 1953)
2) Cannes başta olmak üzere katıldığı birçok festivalden En İyi Film, En İyi Yönetmen, En İyi Gençlik Filmi gibi ödüllerle dönen La Haine, yönetmenliğini Mathieu Kassovitz’in yaptığı, ara renkleri olmayan çarpıcı bir film. Başrollerinde Vincent Cassel, Hubert Kondé ve Saïd Taghmaoui’nin yer aldığı filmde, Paris’in kenar mahallerinde yaşayan üç gencin birlikte geçirdiği 24 saat aktarılıyor. Geleceksizliğin, işsizliğin, toplumsal dışlanmanın ve suçun beşiğindeki bu varoşun içinde sokağın hayli politik günlerini fonu yapan film, yeni günün bu gençlere ne getireceği noktasındaki kaygısını her anında canlı tutarak sisteme dokunaklı bir taşlama yapıyor.
La Haine (Mathieu Kassovitz, 1995)
Summer With Monika (Ingmar Bergman, 1953)
La Haine (Mathieu Kassovitz, 1995)
3) Modern hayatın, suyuna kapılmadığınız takdirde daha sert dalgalarla hırpalayan tavrı karşısında kendinden taviz vermeyen gençlere odaklanan Trainspotting, İskoçya’dan hareketle gençliğin büyük resmini çiziyor. Ewan McGregor’un canlandırdığı uyuşturucu bağımlısı Renton’ın başını çektiği bir grup gencin kendi yolunu çizme denemeleri sonrasında, hüsranın daha da diplerine doğru yaptıkları yolculukları anlatılıyor. Danny Boyle yönetmenliğindeki filmde, psikolojik çöküntüyü yansıtan sersem bir ev ve dibi boyladıkça bütün dayatmalara karşı daha da yüksek sesle bilenen replikler birbirlerini tamamlarken, bunlara akıcı kamera ve başarılı oyunculuklar eşlik ediyor.
Trainspotting (Danny Boyle, 1996)
4) Orta Doğu’nun güzelliğiyle olduğu kadar, çektiği acılarla da anılan şehirlerinden Beyrut’un, iç savaşta olduğu 1970’lerin ortasında geçen filmde, yalnızca gençliğinin izinden giderek günlük hayatlarını alıkoymaya çalışan savaşa direnen üç gencin birlikteliği konu ediliyor. Yönetmen koltuğunda Ziad Doueiri’yi gördüğümüz West Beyrouth, ne savaşa ne de gençlik ütopyasına kendini kaptırdığı sade ve hayatın içinden anlatımıyla samimi bir izlenim bırakıyor. Mizahı hiç elden bırakmayan film savaş karşısında, gençliğin en zor durumlarda dahi imdadına yetişen saf enerjisinden yahut can havliyle sarıldığı haylazlığından ilham alıyor.
West Beyrouth (West Beirut, Ziad Doueiri, 1998)
5) 4 dalda Oscar adaylığı ve toplamda aldığı 57 ödülle Fernando Meirelles’in en öne çıkan filmi Cidade de Deus,Paulo Lins’in romanından hareketle, uyuşturucu, silah ve parayla sarmalanmış Tanrıkent’in tehlikeli sokaklarına odaklanıyor. Sokakların olanca şiddetinden ve her biri kendine özgün, ne zaman ne yapacağı belli olmaz karakterlerinden doğan gerginliğiyle izleyicisini bir an bile rahat bırakmayan film, kurgusal yolculuğunu Alexandre Rodrigues’in hayat verdiği Buscape adındaki bir karakterin küçüklüğünden yola çıkarak anlatmaya başladığı hikayesiyle yapıyor. Gençliğin alt-üst oluşu ile düze çıkışı arasındaki ince çizgiyi hayli vurucu bir anlatımla aktaran film, tükenmek bilmeyen uyuşturucu savaşlarının kendi arasında ve devlete karşı sürdürdüğü kanlı çatışmayı ortaya seriyor
Cidade de Deus (City of God, Fernando Meirelles, 2002)
6) Gençlik eylemleri deyince akla gelenlerden biri de şüphesiz ki; Fransa’dan başlayarak dünyanın dört bir yanına yayılan 1968 Öğrenci Hareketi’dir. Bernardo Bertolucci’nin yönetmenliğini yaptığı ve 1968 Fransa’sında geçenThe Dreamers, Michael Pitt, Louis Garrel ve Eva Green’in canlandırdığı üç gencin arasındaki hayli çalkantılı ilişki üzerinden hem söz konusu döneme hem de gençliğe dair bir tasvir sunuyor. Protestonun nefes almaya benzediği o dönemde bir yandan politik bir gerginlikle yoğrulan sokakta, diğer yandan ise bütün tazeliğiyle keşfedilmeyi bekleyen bedenin, cinselliğin, hayallerin peşinde cesurca koşturan gençliğin yolunu bulma mücadelesi tutkulu bir biçimde yansıtılıyor.
The Dreamers (Bernardo Bertolucci, 2003)
7) İzleyiciyi Falkland Savaşı sonrası 1980’lerin başındaki İngiltere’ye götüren This Is England, yönetmenliğini Shane Meadows’un yaptığı sarsıcı bir film. Thomas Turgoose’un henüz gençliğin kapısında olan, bir yandan çocukluğun verdiği şaşkınlık, diğer yandan gençliğin getirdiği bunalım ile silik bir karakteri canlandırdığı filmde Turgoose’a başrolde Stephen Graham eşlik ediyor. Film, savaşı kötülemekle beraber, onun ardında bıraktığı küllerden yeniden doğup son bir kez hakikatli bir intikam almak için ırkçılıkla bilenen gençlerin 12 yaşındaki Shaun’da bıraktığı etkiyi hayli soğukkanlı bir biçimde anlatıyor. Onaylanmanın ve erken yaşta bir çevre edinmenin getirdiği özgüvene kendini çabucak kaptıran Shaun, işlerin giderek ciddileşmesi ve şiddetin artışıyla neye uğradığını şaşırarak çocuksuluğuyla gençliğinin arasında sıkışıp kalıyor ve bu sıkışmışlık başarılı bir şekilde izleyiciye yansıtılıyor.
This Is England (Shane Meadows, 2006)
8) Dennis Gansel yönetmenliğindeki Die Welle, güç odaklı bir düşünüşün toplumsallaşarak faşizme nasıl yol açtığına dair gençlikten hareketle bir gözlem sunarken, gençlerin zaaflarının bu süreçte oynadığı rolü ve onaylanma isteğiyle ortaya çıkan gücün kolektifleşme sürecini çarpıcı bir anlatımla aktarıyor. Bir Alman lisesinde geçen film, Jürgen Vogel’in canlandırdığı, öğrencilerin hiç de oralı olmadıkları otokrasi dersinin hocalığını yapan Rainer Wegner’in derse dikkat çekmek üzere yaptığı deneyin kontrolden çıkmasını konu ediniyor. Bu deneyin kısa zamanda devasa bir hareket alanı bulan, güce ve disipline tapan, takıntılı bir bağlılık ve kardeşlik anlayışına sahip olan bir gençlik örgütlenmesine dönüşmesi üzerinden faşizme dair göndermelerde bulunuluyor.
Die Welle (The Wave, Dennis Gansel, 2008)
9) Sinema dünyasının genç olduğu halde son derece başarılı yönetmenlerinden Xavier Dolan’ın yazıp yönettiği, aynı zamanda başrolünde yer aldığı J’ai tué ma mère, bir anne ve oğlun uslanmaz ilişkisine ışık tutuyor. Kendine has tarz ve psikolojik açıdan hayli dengesiz bünyesinden doğan aykırılığına gençliğinin verdiği isyanı katan Hubbert ile onun bütün öteye savruluşlarının ardından yine geri döndüğü annesiyle arasındaki ilişkiyle, gençliğin aileyle çarpışması oto-biyografik bir anlatımla sunuluyor. Bu epey güçlü çarpışmaların nasıl sonlanacağına dair izleyicide ciddi bir psikolojik gerilim yaratan film, gençliğin diş bilemesi karşısında alttan almayan annenin sözünü asla esirgemeyen tarzıyla canlılığını son anına kadar muhafaza ediyor.
J’ai tué ma mère (I Killed My Mother, Xavier Dolan, 2009)
10) Bütün filmlerinde ülkesi İran’a dair farklı farklı pencerelerden kesitler sunan Bahman Ghobadi, Kasi az gorbehaye irani khabar nadareh filminde ise İran’da geleneksel müzikler dışında rock, R&B, rap gibi batılı tarzda müzik icra etmeye çalışan gençleri konu ediniyor. Tahran sokaklarını mekân edinen film, tam anlamıyla kadim bir kültür diyarı olan İran’ın günlük hayatına ışık tutarken, Negar ve Ashkan adında iki genç özelinde genel anlamda gençliğin fotoğrafını çıkarmaya çalışıyor. Kendilerine alternatif alanlar yaratmaya çalışan, bu uğurda kimi zaman canından olan, tamamen yeraltına çekilmiş nice genç insanı izlediğimiz filmde, görüntülerle bütünleşen müzikler ise yaşanan trajediyi daha da çarpıcı hale getiriyor.
Kasi az gorbehaye irani khabar nadareh (No One Knows About Persian Cats, Bahman Ghobadi, 2009)
26 Ekim 2014 Pazar
Mucizelere inanan küçük bir çocukken, sevginin bir mucize olduğuna inandım hep. İnsanlara inandığım kadar çok. Bir şeyleri sevmek istiyordum sürekli. Ama bu hissin bir sevgi olduğunu bilmeden. İşe koyuldum. Karşılık bulmayı bırak, iteklediler beni. Ben biraz daha zorladım kendimi. Daha çok iteklediler. Düştüm bende. Sokaklara düştüm, kötü arkadaşlara. Anı kurtarmaya baktım hep. O an sevebildiğim bir şeyse, sonrasını düşünmedim hiç. Sonrası beni üzdü. Çöktüm. 22 yaşında ama 35 yaşında bir görüntüye sahip oldum. Elbette bunları umursamıyorum ama ben de isterdim pırıl pırıl bi delikanlı olmak. Arkadaşlarım genelde beni ayakta siktiler. Çıkarları varsa arkadaş oldular. Menfaati kalmayan uzadı gitti. Öyle açtım ki sevmeye sevilmeye. Hep aynı hatalara düştüm. Görmedim neler olacağını ya da işime gelmedi anı yaşarken. Benim etrafım her zaman kalabalık oldu ama hepsi akbabaydı.
Belki kadınlar konusunda da aynı şeyleri yaşadım. Sadece bir şeyleri sevmek, sevilmek hissiydi. Felçli hayatımdaki ve içimdeki büyük boşluğu doldurma çabaları. Belki böyleydi durum ve bu rezilliği kendime itiraf edemedim. Aciz bir durum çünkü. Oturup aşkımdan ölüyorum demek daha kolaydı. Kolay olanı seçtim. Ben öyle yorgunum ki, hep kolay olana kaçıyorum.
Huzur, oturup şarap içtiğim kayalığa hiç yaklaşmayacak olan bir deniz kızı gibi. Bu tür şeyler beni yaraladı. Oysa ben kendimi yaralayacak bir şey değil sevebileceğim bir şey istemiştim. Ben böyle şeylerin içinden doğmak istemiştim. Böyle şeylerin içinde ölmek değil.
Tadına bakılmış bir cinayet gibi. Öldürmek, insanlarda tutku yaratabilirmiş biliyor musun. Yani bağımlılık yapabilirmiş Tam da insana yakışan bir orospu çocukluğu. Eylül gibi aynı. Bu ayın iki yüzü var. Biri huzur veren Eylül, diğeri yok eden. İlkini hayatımda sadece bir kez gördüm. Umarım ikincisi de bir yerlerde ölür. Bir suç işlenecekse, hayata karşı işlemek isterdim. Hayatıma karşı değil.
Bak ben uyuyamıyorum mesela birkaç gündür. Bu, gün içindeki faaliyetlerime yansıyor. Aksaklık olarak. Ve üstlerim haklı olarak laf ediyorlar.
O kadar değişik, tanımsız bir şey ki bu. Tek diyebildiğm damarlarımda akan kan bile kırgın...
Futbolda bazı durumlar vardır. Onun gibi. Her zaman Eylül'den gol yemeye psikolojik olarak mahkûm olmuş bir kaleci gibiyim.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)


























