15 Mayıs 2013 Çarşamba

Şekspir, əslində "mərhəmətsiz" bir iş adamıymış!



Uelsdəki Aberystwyth Universitetindən bir qrup alimin etdiyi araşdırmanın, Şekspirin, qıtlıq dövründə taxıl işindən pul qazanan "mərhəmətsiz" bir iş adamı olduğunu göstərir.
Alimlər, may ayında Uels Hay Ədəbiyyat Festivalında təqdim ediləcək dissertasiyalarında, Şekspirin, eyni zamanda taxıl taciri olduğunu, ətrafa borc pul verdiyini və vergidən yayındığını irəli sürdü.
Şekspirin sıxlıqla görməməzlikdən gəlinən iş anlayışı araşdırılmadan tam mənasıyla anlaşılamayacağını müdafiə edən, Aberystwyth'de Orta əsrlər və İntibah ədəbiyyatı dərsləri verən Jayne Archer və həmkarları Howard Tomas ilə Richard Marggraf Turley, ədəbiyyatçının Stratford-upon-Avon qəsəbəsindəki bu həyatının detallarını ortaya çıxarmaq üçün arxivləri araşdırdı.
Alimlər, dissertasiyalarında "Şekspir’in, 15 il müddətində qonşularına və yerli tacirlərə şişirdilmiş qiymətlərə sata bilmək üçün taxıl, səməni və arpa alaraq yığıb saxladığını, məhsullar üçün ona tam ödəniş edə bilməyəcək (və ya etməyəcək) kəslərin arxasına düşdüyünü, qazanclarını borc pul vermə işində istifadə etdiyini" yazdı.
Dissertasiyada, rəsmilərin, vergi qaçaqçılığı üzündən Şekspiri təqibə aldığı, 1598-ci ildə qıtlıq zamanı taxıl yığmaq haqqında cinayət təqibi açıldığı ifadə edildi.
Jayne Archer, Şekspirin bu cəhətlərinin, tənqidçilər və alimlərin, yaradıcı dahinin eyni zamanda öz mənfəəti üçün hərəkət etdiyi fikrini uyğun bilməyəcəkləri üçün görməməzlikdən gəlindiyini söylədi.
Archer, Şekspirnin, 16-cı əsrin sonuyla 17-ci əsr başlanğıcında yaşadığını və əsərlərini qələmə aldığını ifadə edərək, qeyri-adi soyuq və həddindən artıq yağışların qıtlığa səbəb olduğu bu dövrün, "Kiçik Buz Dövrü" olaraq bilindiyinə diqqəti çəkdi.
Akademik Archer, bu dövrdə yaşanan qida çətinliyinin, qıtlıqdan məhv olan qədim Romada keçən "Koryalanus" daxil olmaqla Şekspir’in oyunlarına yeni bir İşıq tuta biləcəyini, "Kral Lir" da da qıtlığa toxunulduğunu qeyd etdi.
Archer, Şekspirnin "mərhəmətsiz" bir iş adamı olması fikrinin, həssas sənətçinin romantik fikirləriylə uyğunlaşmayacağını ancaq ədəbiyyatçının çox sərt mühakimə olunmaması lazım olduğunu ifadə edərək, "Şekspir’in, aclığın adamı olaraq xatırlamaq, onu daha çox insan, daha çox anlayışlı və daha çox mürəkkəb edər" dedi.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder